Themanummer TAALBELEID
Taal is het begin van leren
Geen gelijkekansenbeleid zonder talenbeleid.
Hoe beter Nederlands tot betere Wiskunde leidt.
Twee getuigenissen van de praktijk in het KA-Antwerpen
Taalzwakke leerlingen
Ervaring en inzet van de taalcoördinatie in Regina Mundi, Genk
Nederland? Ja...maar
Een getuigenis vanop de werkvloer in drie grote scholen
30 JAAR NEDERLANDSE TAALUNIE
Wens je ons tijdschrift te ontvangen, zie lidmaatschap
TAAL IS HET BEGIN VAN LEREN
Blz. 3
Francis Dederer
'Twijfel is het begin van alle wetenschap', wordt wel eens ironisch gezegd; maar bloedserieus mag men stellen dat taal de eerste vereiste is om tot uitwisseling van gevoelens, ervaring en inzichten – kortom twijfel en kennis – te komen.
De kennisoverdracht in het secundair onderwijs (so) veronderstelt een grote bereidheid en bekwaamheid om taal op te nemen en te assimileren.
Schoolse kennis is gestructureerd in vakgebieden en wordt overgedragen volgens didactische modellen en strategieën. De zaakvakken zijn inhoudelijk gevarieerd en indringend: ze sluiten goeddeels aan bij de laatste wetenschappelijke bevindingen.
De talen beperken zich niet tot pure conversatie. Taalbeheersing wordt ook verworven door analyse en synthese, vergelijking, associatie, enz.
In de secundaire school is daardoor de moeilijkheidsgraad ook zonder taalachterstand heel hoog. Het verwerven van de leerstof en vaardigheden wordt nog bijkomend verzwaard door het tempo en ritme van de overdracht en door de veelheid van leraressen en leraren die elk een eigen inbreng in het schoolhouden hebben.
Als blijkt dat de so-school zich anders aandient dan de op te weinig informatie gestoelde verwachtingen, breekt het dunne lijntje van motivatie.
TAALBELEID OP SCHOOL
'Taalbeleid op school' in het so heeft daarom noodzakelijkerwijs twee doelstellingen: een communicatieve en een instrumentele. De eerste is de algemene opwaardering en de volgehouden correctie van de conversatietaal; de tweede is de uitwerking en de preciesheid van de vakgebonden terminologie. Om dit te bereiken is er maar een werkwijze: collegiaal overleg, afspraak en taakverdeling.
De school kan met haar taalpraktijk niet alles. Integendeel, ze kan zelf haar voertaal slechts in stand houden als ze door de spraakmakende gemeente / de publieke opinie niet in het defensief gedrongen wordt. Ze mag geen apart taaleiland worden. Ze moet vanwege de Vlaamse overheid expliciete signalen opvangen dat het Standaardnederlands sociologisch gezien een meerwaarde heeft. Dat kan alleen blijken als er voldoende externe voorbeelden aan te wijzen zijn, die bij jongeren én aantrekkelijk én geloofwaardig overkomen. Dan eerst zullen zij volgen.
Er zijn op een brede basis maatregelen nodig die het Nederlands opnieuw in de etalage zetten en op langere termijn werkzaam blijven.
Wens je hierover meer te kunnen lezen, zie lidmaatschap
